Gürültü için pratik denemeler
Uzm. Mehmet Kaya · 20.08.2026 · 3 dk okuma
Market anonsu, kurutma makinesi, kalabalık park: bazı çocuklar bu sesleri “biraz gürültü” değil, bedeni alarma geçiren yük olarak yaşar. Bu yazı, ev ve kısa dışarı çıkışlarda denenebilecek pratikleri sıralar. Duyusal işlemleme tanısı koymaz, terapi protokolü vermez.
Önce gözlem
Bir hafta, yargılamadan not alın: hangi ses, hangi yer, ne kadar süre, sonra ne oluyor (kulak kapatma, kaçış, ağlama, öfke). Not, suç listesi değil; tekrarı görmek içindir. Her gürültü aynı değildir. Bir çocuk blenderı kaldırır, market müziğini kaldırmaz.
Evde denemeler
Öngörü. “Şimdi blender 10 saniye.” Sayı sayın, bitince durun. Sürpriz, yükü artırır.
Kaçış planı. Kulak kapatmak serbest olsun. Kulak koruyucu veya yumuşak kulaklık bazı ailelerde işe yarar, bazılarında hiç durmaz. Zorla takmayın.
Kısa ziyaret. Marketin tamamı değil, üç ürün. Sessiz saat (varsa) veya az koridor. “Alışsın diye uzun tur” çoğu zaman tersine döner.
Sonrası. Eve dönünce sakin oda, loş ışık, az konuşma. “Ne kadar cesurdun” nutku, hâlâ yüklü bir sinir sistemine biner.
Ne başarı sayılır?
Marketin keyfi değil. Kulak kapatarak bir reyon bitirmek, veya “çıkıyoruz” kartını kullanmak. Bir gün tutup ertesi gün tutmamak olağandır.
Bunları yapmayın
- “Abartıyor” demek. Yük görünmez olabilir, yok değildir.
- Kalabalık düğünü “alıştırma” sanmak.
- Koruyucuyu ceza veya utanç nesnesi yapmak.
Sınır
Ani işitme kaybı şüphesi, kulak ağrısı, denge kaybı hekim işidir. Okulda gürültü planı varsa öğretmenle paylaşın. Ergoterapi veya başka bir destek alıyorsanız bu listedeki araçları o plana eklemeden önce sorun. Ev denemesi değerlendirme yerine geçmez.